Thien van hoc, thien van, kinh thien van, ong nhom, linh kien

Hệ tọa độ xích đạo

Sample imageHệ tọa độ tiếp theo xin được giới thiệu là hệ tọa độ xích đạo

 

 

 

 

 


Như đã nêu ở trên, hệ tọa độ đường chân trời tuy có thuận lợi cho quan sát tuy nhiên lại rất bất tiện cho việc ghi chép và nghiên cứu. Do đó, các nhà thiên văn học đã xây dựng một hệ tọa độ không phụ thuộc vào thời gian cũng như địa điểm quan sát. Có hai loại tọa độ xích đạo, nhưng do tính không thông dụng của hệ tọa độ xích đạo I trong quan sát nên mình xin phép chỉ giới thiệu của hệ tọa độ xích đạo loại II.


Hệ tọa độ xích đạo II ( Equaltorial Coordinate System II ) sử dụng hai giá trị góc là độ lên thẳng RA và Dec để xác định vị trí của thiên thể S.
Để xác định được hai giá trị RA và Dec của một thiên trước hết ta cần xác định được hai mốc là Xích đạo trời và điểm Xuân phân.
1. Xích đạo trời ( Equator ) là hình chiếu của xích đạo Trái Đất lên trên Thiên cầu, chia Thiên cầu thành hai nửa là Thiên cầu Bắc (Northern Celestial Hemisphere) và Thiên cầu Nam (Southern Celestial Hemisphere).

2. Hoàng đạo ( đường chuyển động biểu kiến của Mặt Trời trên Thiên cầu ) và Xích đạo trời cắt nhau tại hai điểm là Xuân phân V ( Vernal Equinox) và Thu phân A ( Autumnal Equinox). Xuân phân là điểm mà Mặt Trời giao với Xích đạo trời khi nó đi từ Thiên cầu Nam lên Thiên cầu Bắc và Thu phân là giao điểm của Mặt Trời khi nó đi từ Thiên cầu Bắc xuống Thiên cầu Nam.

Từ đây ta xác định được hai giá trị RA và Dec như sau:

1. RA ( Right Ascension) độ lên thẳng hay xích kinh (góc VOH - ký hiệu α) là khoảng cách góc giờ từ thiên thể S tới Điểm Xuân phân theo chiều ngược với chiều nhật động ( tức là từ Tây sang Đông ). Đơn vị đo là giờ ( h). Giá trị xích kinh nằm trong khoảng [0h ; 24h]. Đường kinh tuyến đi qua điểm Xuân Phân có Xích kinh là 0h.

2. Dec ( Declination) độ lêch hay xích vĩ (góc SOH - ký hiệu δ) là khoảng cách góc từ thiên thể S tới Xích đạo trời. Đơn vị đo là giờ. Những thiên thể nằm trên thiên cầu Bắc có 0⁰ < δ ≤ 90⁰, các thiên thể nằm trên thiên cầu Nam có Xích vĩ -90⁰ ≤ δ < 0⁰ và các thiên thể nằm trên Xích đạo trời có Xích vĩ bằng 0 độ.

Do vòng nhật động của các thiên thể luôn song song so với Xích đạo trời. Cộng với việc, điểm Xuân phân di chuyển trên Thiên cầu do nhật động nên giá trị xích kinh và xích vĩ của một thiên thể không thay đổi cả về thời gian lẫn vị trí quan sát (điều này chỉ đúng trong một khoảng thời gian, sẽ đề cập sau). Việc này rất thuận lợi cho việc ghi chép và nghiên cứu nên nó được sử dụng trong các văn bản khoa học như danh mục sao, bản đồ sao, lịch thiên văn…..

VY Canis Majoris - CLB thiên văn Hà Nội

 

 
  • Bài viết mới

  • LỊCH ÂM DƯƠNG

  • Bài đọc nhiều

  • Tin đáng chú ý

Tin diễn đàn

Mỗi ngày một ảnh thiên văn Sample image Mỗi ngày tại địa chỉ này sẽ cập nhật một ảnh thiên văn từ đó chúng ta có thể biết.
Cuộc thi tên lửa nước 2012 Sample image Hội thiên văn nghiệp dư Hà Nội thông báo về cuộc thi tên lửa nước 2012
Lớp học kính thiên văn Sample image Lớp học kính thiên văn Hội thiên văn nghiệp dư Hà Nội tổ chức năm 2012 .

Video về Mặt Trăng từ lúc hình thành cho đến bây giờ.

Liên kết