Thien van hoc, thien van, kinh thien van, ong nhom, linh kien

Các trạm không gian (Phần 4): Salyut - 3,4,5

Sample imageTiếp tục tìm hiểu về các trạm Salyut - 3 của Liên Xô ( cũ)

 

 

 

 

 

 
Salyut - 3
Sau Salyut-2, ngày 11/05/1973 (3 ngày trước khi Hoa Kỳ phóng Skylab), Liên Xô lại 1 lần nữa gặp thất bại. Tên lửa đẩy đã phóng một trạm không gian khác trong chương trình Almaz lên không gian, nhưng vì lỗi của hệ thống điều khiển bay, tên lửa hiệu chỉnh quỹ đạo đã không thể hoạt động. Do quá trình phóng lên đã bị theo dõi bởi các radar phương Tây nên Liên Xô đã đặt tên cho trạm không gian là Cosmos-557 với mục đích bảo mật. Một tuần sau, Cosmos-557 rơi trở lại Trái Đất.



Ảnh: Salyut-3 trong quá trình chế tạo

Hơn 1 năm sau, ngày 25/06/1974, Liên Xô phóng thành công trạm Salyut-3 lên quỹ đạo. Đây thực chất là một trạm không gian với mục đích quân sự trong chương trình Almaz. Salyut-3 có cấu tạo gần giống như Salyut-1, chuyển động trên quỹ đạo mà điểm cao nhất cách mặt đất 272 km, điểm thấp nhất cách mặt đất 268 km. Trạm không gian bay 1 vòng quanh Trái Đất hết 89.1 phút.

 
 
Ảnh: Salyut-3 trên bệ phóng

Đã có 2 nhiệm vụ đưa phi hành đoàn lên làm việc tại Salyut-3 : Soyuz-14 và Soyuz-15. Tàu Soyuz-14 được phóng lên vào ngày 03/07/1974, hai phi công vũ trụ Yuri Artyukhin, Pavel Popovich đã kết nối thành công và di chuyển vào trạm không gian. Họ đã làm việc trên Salyut-3 tổng cộng 15 ngày, thực hiện các nhiệm vụ trinh sát và một số thí nghiệm sinh học. Ngày 26/08/1974, Liên Xô tiếp tục phóng tàu Soyuz-15, tuy nhiên, quá trình kết nối đã không thực hiện thành công, phi hành đoàn trở về Trái Đất an toàn.


Ngày 24/01/1975, Salyut-3 rơi trở lại Trái Đất sau 213 ngày trên quỹ đạo, trong đó 15 ngày có phi hành đoàn, bay được 3442 vòng xung quanh Trái Đất.
 
Salyut - 4
Ngày 26/12/1974, Liên Xô phóng thành công trạm Salyut-4. Đây vốn là bản sao của Cosmos-557 nhưng không phục vụ cho mục đích quân sự (không thuộc chương trình Almaz). Các thiết bị quan sát trên trạm tập trung vào việc quan sát Mặt Trời và quan sát vũ trụ tại dải sóng tia X. Salyut-4 chuyển động trên quỹ đạo mà điểm xa nhất cách mặt đất 343 km, điểm gần nhất cách mặt đất 355 km (xa hơn các trạm Salyut trước nhưng vẫn gần hơn so với Skylab). Thời gian để bay 1 vòng quanh Trái Đất của Salyut-4 là 89.1 phút.



Ảnh: Mô hình Salyut-4 trưng bày tại bảo tàng

Đã có 3 chuyến bay chở phi hành đoàn lên làm việc tại Salyut-4 : Soyuz-17, Soyuz-18a và Soyuz-18. Tuy nhiên, chỉ có hai chuyến bay thành công, tổng cộng đã có 4 nhà du hành làm việc trên Salyut-4 (chia làm 2 lượt) : Georgi Grechko, Aleksei Gubarev (Soyuz-17, 29.56 ngày) và Pyotr Klimuk, Vitali Sevastyanov (Soyuz-18, 62.97 ngày). Trước Soyuz-18, tên lửa đẩy của tàu Soyuz-18a gặp trục trặc tại độ cao khoảng 145 km, phi hành đoàn không thể tiếp tục bay đến trạm không gian và đã hạ cánh an toàn.

Sau Soyuz-18, không còn phi hành đoàn làm việc trên Salyut-4, tuy nhiên, Liên Xô tiếp tục phóng 1 tàu Soyuz không người lái lên kết nối với trạm (Soyuz-20). Soyuz-20 kết nối với Salyut-4 trong 90 ngày trước khi quay trở lại Trái Đất với mục đích tiến hành những thử nghiệm chuẩn bị cho các nhiệm vụ làm việc trên trạm không gian dài hơn 3 tháng trong tương lai.

Ngày 03/02/1977, Salyut-4 rơi trở lại Trái Đất sau 770 ngày trên quỹ đạo (trong đó 92 ngày có phi hành đoàn), bay được 12444 vòng quanh Trái Đất.

 

Salyut - 5

Salyut-5 là trạm không gian cuối cùng trong chương trình Almaz, phục vụ cho mục đích quân sự. Salyut-5 có cấu tạo tương tự như Salyut-3, tuy nhiên nó được trang bị thêm module chứa mẫu vật thí nghiệm. Trạm không gian được phóng thành công bằng tên lửa đẩy Proton 8K82K ngày 22/06/1976. Salyut-5 chuyển động trên quỹ đạo mà điểm xa nhất cách mặt đất 269 km, điểm gần nhất cách mặt đất 223 km (gần hơn Salyut-4, có lẽ là để có thể thực hiện các quan sát quân sự tốt hơn). Trạm không gian bay 1 vòng quanh Trái Đất hết 89 phút.

alt


Ảnh: Cấu tạo bên ngoài Salyut-5 (sơ đồ)
 
Ngày 06/07/1976, phi hành đoàn Soyuz-21 gồm 2 phi công Boris Volynov và Vital Zhoilobov được phóng lên Salyut-5. Mục đích chính của nhiệm vụ là thử nghiệm khả năng giám sát các hoạt động quân sự từ trạm. Trong lúc phi hành đoàn làm việc trên Salyut-5, quân đội Liên Xô cũng tiến hành tập trận tại Siberi. Volynov và Zhoilobov tiến hành quan sát quá trình tập trận từ ngoài không gian. Bên cạnh nhiệm vụ chính, hai nhà du hành cũng đã thực hiện nhiều thí nghiệm khoa học khác như quan sát Mặt Trời, theo dõi sự hoạt động của cá trong môi trường không trọng lượng, nói chuyện qua cầu truyền hình với học sinh,... Do các thiết bị của trạm gặp trục trặc nên điều kiện sống của các nhà du hành trở nên khó khăn và họ gặp các vấn đề về sức khoẻ, tâm lý. Ngày 24/08/1976, họ đã quay trở về Trái Đất sau hơn 49 ngày làm việc.

Ngày 14/10/1976, tàu Soyuz-23 tiếp tục được phóng lên không gian, tuy nhiên 2 nhà du hành Vyacheslav Zudov và Valeri Rozhdestvenski đã không thể kết nối với trạm không gian. Sau khi xuyên qua bầu khí quyển Trái Đất, module đổ bộ của Soyuz-23 rơi vào một cơn bão tuyết và họ bị chìm xuống phía dưới lớp băng trên mặt hồ Tengiz, Kazakhstan. Sau rất nhiều nỗ lực cứu hộ, các thợ lặn đã buộc được dây cáp vào module đổ bộ và dùng trực thăng cẩu lên khỏi hồ nước. Hai nhà du hành được giải cứu an toàn.

Ngày 07/02/1977, Liên Xô phóng thành công tàu vũ trụ Soyuz-24. Hai nhà du hành Viktor Gorbatko và Yuri Glazkov đã kết nối thành công với trạm không gian. Nhiệm vụ chính của họ là làm nốt các công việc mà phi hành đoàn Soyuz-21 phải bỏ dở, chuẩn bị sẵn sàng module mẫu vật và tiến hành quá trình lọc không khí trên trạm không gian với nguồn không khí “mới” mang theo trên tàu Soyuz. Mặc dù tổng thời gian phi hành làm việc trên trạm chỉ khoảng 18 ngày, nhưng Soyuz-24 được đánh giá là một nhiệm vụ rất thành công.

Một ngày sau khi tàu Soyuz-24 rời khỏi Salyut-5, module mẫu vật cũng đã tách khỏi trạm không gian và được thu hồi thành công. Ngày 08/08/1977, Salyut-5 rơi trở lại mặt đất sau 412 ngày trên quỹ đạo (trong đó 67 ngày có phi hành đoàn), bay được 6666 vòng quanh Trái Đất.


 
Chiciura84

Nguồn: HAAC

 
  • Bài viết mới

  • LỊCH ÂM DƯƠNG

  • Bài đọc nhiều

  • Tin đáng chú ý

Tin diễn đàn

Mỗi ngày một ảnh thiên văn Sample image Mỗi ngày tại địa chỉ này sẽ cập nhật một ảnh thiên văn từ đó chúng ta có thể biết.
Cuộc thi tên lửa nước 2012 Sample image Hội thiên văn nghiệp dư Hà Nội thông báo về cuộc thi tên lửa nước 2012
Lớp học kính thiên văn Sample image Lớp học kính thiên văn Hội thiên văn nghiệp dư Hà Nội tổ chức năm 2012 .

Video về Mặt Trăng từ lúc hình thành cho đến bây giờ.

Liên kết